De enkel

Het enkelgewricht vormt de verbinding tussen de voet en het onderbeen. Het is een belangrijk gewricht en kan chronische pijn ter hoogte van de enkel leiden tot veel klachten  met functionele beperking van staan en lopen. Door de slijtage van het kraakbeen kunnen de gewrichtsvlakjes niet meer soepel over elkaar heen bewegen.

Slijtage van de enkel komt minder frequent voor dan bijvoorbeeld heup- en knie slijtage.
Vaak is er in het verleden dan sprake geweest van een (ernstig) enkelletsel, zoals een breuk of veelvuldig zwikken. Ook kan een infectie in het enkelgewricht of reumatoide artritis leiden tot enkelslijtage.

 

 

 

 

Een versleten enkelgewricht kan leiden tot chronische pijn en kan het staan en lopen behoorlijk beperken

De meest voorkomende klachten zijn:

  • Pijn
  • Standsafwijking
  • Verminderde beweeglijkheid

 

Behandeling

De behandeling van enkelslijtage is conservatief of operatief.
Conservatieve behandeling houdt in dat er (nog) niet geopereerd wordt.
Voor de pijn kan dan een brace of een hoge orthopedische schoen worden aangemeten.
Als de klachten toch aanwezig blijven, zal vaak alleen een operatie voldoende pijnstilling bieden.

Indien er geopereerd zal worden, is er de keuze tussen het stijf(vast)zetten van het enkelgewricht, de artrodese, of kan een enkel prothese worden geplaatst.
Beide behandelingen hebben voor en nadelen en zal per patient worden beoordeeld wat voor hem of haar de beste optie is.

Het primaire doel is pijnstilling. Bij een prothese is er vaak nog wel beweeglijkheid van het gewricht,
bij de artrodese staat de enkel vast in een functionele stand waarop goed belast kan worden.

 

Totale enkelprothese

Bij de totale enkel operatie aan het enkelgewricht wordt het aangetaste gewricht vervangen door een prothese.  Er worden dunne plakjes van het aangedane gewrichtoppervlak verwijderd waarna er 2 metalen prothese componenten worden geplaatst en gefixeerd in het bot. Daarna wordt een kunststof schijf ertussen geplaatst.  Gemiddeld zal er 6 weken gips volgen waarvan de 1e  2 weken onbelast. Na 6 weken wordt gestart met fysiotherapie.

 

Het indicatiegebied van deze operatie is echter zeer beperkt. Bij zware, erg actieve mensen of te grote stands-afwijkingen is een enkelprothese niet de eerste keuze.

 

Arthrodese ( stijfzetten) enkelgewricht

Bij een artrodese wordt op de zelfde manier geopereerd, echter wordt na het verwijderen van het slechte kraakbeen de enkel in de gewenste stand gebracht en zo gefixeerd met metalen plaatjes.
Ook hierna volgt een gipsbehandeling van minimaal 6 weken, waarvan 3 weken onbelast.

 

 

 

Complicaties

De meest voorkomende complicaties zijn

  • wondproblemen (de huid rondom het enkelgewricht is erg dun en zwelt flink na de operatie)
  • infecties
  • nabloedingen
  • zenuwletsels
  • trombose ( gedurende de gipsperiode krijgt u wel anti trombose prikjes)
  • het niet vastgroeien van de arthrodese
  • loslating van de enkelprothese onderdelen